شيوه همراهي با دانش آموز در فصل امتحانات
بدون ترديد فصل امتحانات يادآور دغدغه ها و نگراني هاست . اين دغدغه ها و نگراني ها محدود به دانش آموزان نمي شود ، بلكه فضاي خانه و خانواده را نيز در بر مي گيرد . گويي والدين و اعضاي خانواده امتحان دارند . دانش آموزان براي رهايي گاه به مطالعه بيشتر روي مي آورند و گاه درس و كتاب را به كناري مي نهند ، والدين نيز براي رهايي گاه چاره جويي هايي را در پيش مي گيرند و گاه با تذكرات مداوم دانش آموز را به خواندن درس ها و مطالعه بيشتر توصيه مي كنند .
اين سؤال بسياري از والدين است كه وظيفه آن ها با شروع فصل امتحانات چيست ؟ آيا ضروري است والدين خود را درگير مسائل درسي فرزندشان كنند ؟
هدف از نوشته حاضر پاسخ گويي به يك سؤال است : وظيفه والدين در شروع فصل امتحانات چيست ؟
1- فضاي آرام بخش ، شور آفرين و اطمينان بخش بيافرينند.
قطعاً اصلي ترين وظيفه والدين ايجاد فضايي صميمي ، دلگرم كننده ، فرح بخش و شورآفرين است . چنين فضايي درون محيط خانواده ، دغدغه ها را به حداقل مي رساند ، امكان بروز استعدادها را ميسر مي سازد ، توانايي هاي هوشي و عاطفي فرزندان را گسترش مي دهد و فرزندان را مسئول و متكي به خود بار مي آورد.
2- سامان بخشيدن به مسائل و مشكلات اقتصادي در ايام امتحانات
بدون ترديد مسائل مالي نقشي در نمرات تحصيلي و موفقيت فرزندان ايفا مي كنند . سامان بخشيدن مسائل مالي در زمان امتحانات وظيفه مهمي است كه بايد والدين آنها را جدي بگيرند . واقعيت آن است كه مسائل مالي گاه عرصه را بر والدين تنگ مي سازد . طبعاً تحمل اين مشكلات صبر آنان را سرريز كرده فشارهايي را به دانش آموزان منتقل مي كند . ظرفيت دانش آموز محدود است و حساسيت وي زياد . برنامه ريزي اقتصادي در طول سال به ويژه در زمان امتحانات بيشترين كمك به دانش آموز است تا با آسودگي خاطر به مسائل درسي و تحصيلي بپردازد.
3- انعكاس تعديل يافته فراز و نشيب ها
مشكلات هميشه وجود دارد ، حتي اگر هميشه مشكلات وجود نداشته باشند ، انسان ها سعي مي كنند ، مشكلي به وجود آورند ، اعم از مشكلات مالي ، اختلافات خانوادگي ، درگيري هاي فاميلي و ... شايد مشكلات به خودي خود مهم نباشد ، مهم چگونگي مواجهه با اين مشكلات است . سعي كنيد در ايام امتحانات حتي الامكان همه مشكلات را به فرزندان منتقل نكنيد . تلاش كنيد مشكلات را با همه ابعاد و زواياي نگران كننده و طاقت فرسا به آنان نگوييد .
4- پرهيز از اختلافات خانوادگي در حضور فرزندان
فرزندان شما خواه ناخواه از اختلافات شما و همسرتان آگاه مي شوند . سعي كنيد اين اختلافات را در حضور آنها دامن نزنيد ، بيان اختلافات وبازگويي مجدد آن ها به همراه القاب تحقير كننده ، جسم و روح فرزندتان را فرسوده مي سازد . آزردگي خاطر و فرسودگي جسم و روح فرزندتان مجالي براي يادگيري دروس به آنها نخواهد داد .
5- امتحان دانش آموزان ، وظيفه دانش آموز است نه وظيفه والدين
والدين مسئوليت هاي خودشان را دارند و دانش آموز مسئوليت هاي خودش را دارد . امتحان جزو وظايف اوست . اين وظيفه فرزند شماست كه به موقع درس بخواند ، تمرين حل كند ، خود را براي امتحان كلاس و امتحان ثلث آماده كند . شما وظايف ديگري داريد بهتر است هركسي به وظايفش بپردازد .
6- ارتباط خود را با مدرسه ، معلمان ، انجمن اولياء و مربيان بيشتر كنيد.
ارتباط هرچه بيشتر شما با مدرسه و معلمان باعث خواهد شد فرزندتان با دلگرمي بيشتري درس ها را دنبال كند . در ملاقات با معلمان و مشاوران از راهنمايي هاي آنها حداكثر استفاده را ببريد و به آنها عمل كنيد .
7- رفت و آمدهاي خانوادگي را محدود كنيد.
به ميهماني رفتن و ميهماني دادن وقت زيادي را از شما و فرزندتان خواهد گرفت . در زمان امتحانات ، ميزان رفت و آمد ها را كم كنيد .
8- تفريحات برنامه ريزي شده را جايگزين ساير فعاليت ها نماييد.
درس خواندن طولاني و خسته كننده به سود فرزندتان نيست . تفريح ، هرچند ساده نظير گردش در فضاي آزاد، كوه ،پارك رفتن و ... فوايد زيادي براي شما و فرزندان دارد و هزينه كمتري نيز نسبت به ميهماني دادن خواهد داشت .
9- در برنامه هاي درسي فرزندتان دخالت نكنيد ، اما نظارت داشته باشيد .
فرزندان شما بارها و بارها از معلمان ، مشاوران ، و مربيان امور تربيتي و ... توضيحات لازم فراواني شنيده اند . تاكيد هاي بيش از حد ، امر و نهي هاي مكرر ، سرزنش و دستورات شما در موقعيت دشوار امتحاني ، از سوي فرزندتان به عنوان دخالت تلقي مي شود.
10- در فرصت هاي مناسب فرزندتان را تاييد و تشويق نماييد.
با تشويق و تاييد فرزندتان حس عجيبي در او رشد مي كند . او احساس مي كند كه قدرت عجيبي پيدا كرده است ، قادر است بيشتر مطالعه كند ، تمرين كند ، و ياد بگيرد. يادكيري برايش جالب و شور انگيز خواهد شد . شما مي توانيد در لحظه اي كه موفق به حل مسئله اي شده است يا در حال مطالعه مي باشد و يا درلحظه اي كه كتاب هايش را منظم كرده است او را تحسين كنيد . يك جمله كوتاه كافي است : " وقتي ديدم مطالعه مي كني خوشحال شدم ." لحن گرم و صميمي شما بر تشويق و تاييد او صد چندان مي افزايد .
11- از تحقير ، سركوب كردن و طعنه زدن جدا بپرهيزيد.
بدون ترديد كلمات ناراحت كننده ، طعنه آميز و ريشخند كننده اجازه فعاليت هاي مفيد را از فرزندتان سلب مي كند . كاهش كلمات منفي و تحقير آميز باعث افز ايش موفقيت او مي شود .
12- شنونده صميمي حرف ها و شكايت هاي فرزندتان باشيد.
هميشه اوضاع بر وفق مراد نيست .گاه دانش آموز از درسي تنفر دارد ، گاه نسبت به رفتار معلمي اعتراض دارد و يا در يادگيري درسي مشكل دارد . در بيشتر اين مواقع فرزندتان راهنمايي هاي شما را نمي خواهد ، او به دنبال گوش شنوايي است كه فقط حرف هاي او را بشنود و لي قضاوت نكند .او با درد دل كردن احساس سبكي خواهد كرد . در چنين موقعيت هايي به استقبالش برويد . از قضاوت كردن در باره حرف هايش جدا خودداري كنيد . از توصيه كردن بپر هيزيد . وظيفه شما در اين موقعيت فقط شنيدن است . حرف هايش را بپذيريد و سعي كنيد احساس او را درك كنيد . مطمئن باشيد همه چيز به خوبي و خوشي خواهد گذشت.( منبع : روزنامه كيهان )
به اميد موفقيت همه فرزندان ايران زمين – امور فوق برنامه دبيرستان نمونه دولتي آيت الله خامنه اي دامغان _ ارديبهشت ماه 1387



